Thiên văn học trong thuật chiêm tinh – Phần 1

Luận Đàm về cuốn sách “Bàn về lịch vạn niên” của nhà xuất bản văn hóa dân tộc.
Xung quanh vấn đề ngày tốt ngày xấu.
Đầu năm 1990, một anh bạn có hỏi tôi về cách dùng lịch can chi “Canh Ngọ”. Xem qua mấy trang đầu thấy có những sai sót, sách không có tên tác giả và nơi in nên chẳng thể góp ý. Anh bạn tôi là một trí thức có học ham học vị không xoàng vậy mà cũng dễ tin vào loại sách này như thế thì không biết người ít học còn mê đến thế nào. Lịch can chi hàng năm được biên soạn dựa trên cơ sở chiêm tinh học đâu có dễ nếu không phải là các bậc “trên thông thiên văn dưới tường địa lý” tính toán và chỉ dẫn thì sao có thể tin cậy được? Nhà chiêm tinh nổi tiếng nhất nước Mỹ từng là cố vấn tin cậy của gia đình tổng thống Reagan bà Joan Quickly đã có nhận định rất xác đáng: “Chiếm tinh học khoa học phải thực sự độc đáo ở trình độ cao, nó khác với chiêm tinh học phổ thông hay còn gọi là chiêm tin học dân dã được in trong các tập sách rẻ tiền là lĩnh vực gần với lừa bịp hơn, giá trị khoa học của những tính toán dự báo do là rất đáng nghi”. Ngày kỷ niệm trận Đống đa lịch sử, qua phố thấy nhiều nhà mở cửa hàng, hỏi ra mới vỡ lẽ mồng 5 là “ngày tốt khai trương” theo cách tính của cuốn lịch trên. Tôi chợt liên tưởng đến câu chuyện viết về anh hùng Trương Thị Mỹ trong một chuyến vận chuyển vũ khí khẩn cấp bằng ghe hai lườn được lệnh khởi hành vào ngày mồng 5 nhưng thuyền trưởng là mẹ cô đã kháng lệnh không đi vì là ngày nguyệt kỵ việc không thể chậm trễ nên đại úy đoàn trưởng Bẩy Hồ buộc phải quyền biến bằng cách huy động thêm lực lượng hỗ trợ thu xếp nhanh để đàn vận tải có thể xuất hành sớm trước một ngày. Vậy nguyên cớ gì mà cùng một ngày thì bảo rằng “xấu” kẻ lại nói tốt? Vấn đề càng thêm mơ hồ và rối rắm khi tác giả sác “Bàn về lịch vạn niên” đưa ra một thuyết trung dung cho rằng ngày nguyệt kỵ là ngày tốt với kẻ cao sang và trở thành xấu đối với dân thường. Thuyết trên được suy diễn từ hiện tượng vua chúa lấy các ngày nguyệt kỵ, để đi du ngoạn, còn dân chúng vì thế mà bị tắc đường lỡ việc nên dần dần trở thành phong tục tránh xuất hành vào các ngày nguyệt kỵ.
Hà Vi Tử – Trí Thức Trẻ – số 10 – tháng 4 – 1996

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *