Tắm để làm gì?

Tắm cũng thiết yếu như ăn, uống, ngủ, yêu, vui chơi … Từ thượng cổ đến giờ, tắm được coi như sự săn sóc, trông coi cho thân thể con người, làm cho các giác quan được tỉnh táo, hài hòa. Tắm còn có nghĩa làm cho thân thể và tâm hồn trong sạch, như được sống và tươi tốt trở lại. Do đó, tắm lại có ý nghĩa thiêng liêng. Tắm thảo mãn sự thư giãn, sự trở về cội nguồn hoan lạc, yên ổn, âu yếm, vuốt ve… Tắm thầm nhắc đến sự lặn, ngụp và xua đẩy những cặn bã của sự mệt nhọc. Trong chuyện Kiều, Thúc Sinh về quê sau một chặng đường gió bụi. Hoạn Thư đã chuẩn bị cho chồng Tẩy trần vui chén thong dong và một bữa tắm tẩy trần. Nàng nghĩ thầm trong bụng: “Thứ nhất e kẻ ngàn ngàn, thứ nhì e kẻ đường xa mới về”. Trước ngày cưới, cô dâu và chú rể cũng tắm cầu kỳ với nước có mùi thơm của hoa mùi hoặc hương nhu thơm mát và thánh thiện. giáp tết, mọi người tắm tất niên để đón năm mới đầy thanh xuân và phồn thịnh. Cũng lại trong truyện kiều, có những dòng:
Buồng the phải buổi thong dong
Thang lan rủ bước, trướng hồng tẩm hoa
Rõ ràng trong bọc trắng ngà
Dày dày sẵn đúc một tòa thiên nhiên… Cụ Nguyễn Du đã tả cô Kiều tắm với tấm lòng nâng niu và ca ngợi cái cơ thể không có mảnh vải của cô Kiều với cái đẹp tuyệt đích. Lịch sử và văn hóa Việt Nam không bao giờ quên những giờ phút tắm mát của Tiên Dung công chúa dẫn đến cuộc gặp gỡ huyền thoại mà dữ dội với Chử Đồng Tử. Ở các đình, chùa, trước ngày lễ và tổ chức đám rước, người ta lấy nước giữa dòng sông về tắm cho tượng của Phật và các thần thánh. Nếu là nữ thần thì sẽ do phia chị em phụ nữ đảm nhiệm việc tắm. Lẽ dĩ nhiên nước tắm rửa sạch sẽ. Ca dao Việt Nam nhấn mạnh. Muốn tắm mát, lên ngọn con sông Đào. Người ta lại nói ăn no, tắm mát rủ nhau đi nằm. Đó là cái mơ ước bình dị mà sâu xa. Chúng ta ai chẳng qua cái ngày còn 9 – 10 tuổi gì đó, cởi truồng tắm trong mưa. Người ta có thể tắm ở khắp nơi như sông, suối ao, hồ, giếng… ở các nơi miền trung du cách xa sông, người ta thường tắm giếng. Những năm 1949 – 1950, bộ đội đóng quân ở các vùng Phú hộ, Vũ Yển, Lạn Dương rất là ngạc nhiên về phong cách tắm ở đây. Anh bộ đội tắm ở giếng. Anh ta được thành giếng cao chừng 60 cm che chắn. Ngay lúc đó, ở thành giếng bên kia có cô gái trần truồng, cúi lom khom, giơ tay sang phía anh bộ đội: “Cho em xin ít xà phòng”. Anh bộ đội bối rối, liền nói: “Vâng. Tôi để xà phòng ở đây, chị cứ dùng. Anh liền vội vàng cầm quần áo khô, trở về đơn vị với cái quần đùi ướt sũng. Cô gái vui, hồn nhiên, gọi các cô bạn khác ra cùng tắm. Họ cười ầm lên, múc nước té vào nhau. Ở các nơi miền núi, phong cảnh thật đẹp, mây núi, cây rừng. Cô mặc chiếc váy dài đen bóng, đi ra suối. Nước đến đâu, váy được vén đến đây. Ra đến giữa suối, váy được vén từ từ lên tận đầu. Cô thỏa trí vẫy vùng với làn nước. Rồi, trong quá trình lên bờ, chiếc váy lại được kéo xuống. Lên đến bờ suối thì váy đã được buông xuống tận bàn chân. Cả quá trình tắm là một màn múa. Cô đã biểu diễn màn múa một bông hoa lúc tỏa ra, lúc khép lại. Cùng với cái thân thể là kiệt tác của cô, màn múa đã tạo ra một vẻ đẹp nín thở. Ở những chỗ rất ít người qua lại, các cô gái Thái không tắm như thế. Họ cởi phăng tất cả ra, vắt váy, áo lên cành cây bên suối, rồi trần truồng, nhảy ào xuống tắm, nô đùa với nhau. Cảnh này gọi là cảnh tắm tiên. Trên đời có vô vàn kiểu tắm. Người ở cao nguyên Tây Tạng coi việc tắm là điều linh thiêng. Họ chọn ngày, giờ tốt lành rủ nhau đi tắm. Đặc biệt là từ ngày 6 đến 12 tháng bảy lịch Tây Tạng, mọi người làm lễ tắm. Nam phụ, lão, ấu cùng tắm chung với nhau ở những khúc sông, khúc suối. Với họ tắm là tái sinh để đón nhận những điều tốt lành mới. Họ đều không mặc quần áo gì cả. Người ta cũng chẳng rụt rè gì mà ngắm nhìn những công trình kỳ diệu của tạo hóa phơi bày la liệt. Như thể nhìn ngắm lá, cây hoa, cỏ vậy. Họ tin rằng sau khi tắm, những cô gái không xinh cũng trở nên nhan sắc. Người Ấn Độ cảm thấy rất hạnh phúc khi được tắm nước sông Hằng lúc mặt trời mới lên. Đó đúng vào giờ phút linh thiêng. Tắm xong họ lại lên bờ, múa hát như điên dại rồi lại xuống tắm. Cứ như vậy nhiều lần. Ở Nhật Bản có nhiều nhà tắm công cộng. Trước đây, cả nam lẫn nữ cùng tắm chung. Nhà tắm công cộng ở Thổ Nhĩ Kỳ nổi tiếng thế giới từ mấy thế kỷ nay. Những buồng tắm sang trọng có các cô gái phục vụ rất ân cần. Nhưng rất đắt tiền vì những buồng tắm kiểu này cũng là những nơi ăn chơi rất mực mà cũng phong tình rất mực. Trung Quốc còn giữ lại được di chỉ các khuôn viên những bể tắm phù hoa của Dương Quý Phi, Đường Minh Hoàng, và bãi tắm của Tây Thi. Người Trung Quốc gọi các cô gái đang tắm là những bông hoa đẫm nước: “Tắm hoa”. Xưa nay, các nhà thơ, họa sĩ nổi tiếng trên đời đều trân trọng đề tài về những cảnh tắm và đã có nhiều bài thơ cũng như những bức tranh bất diệt về tắm. Có những kiểu tắm như tắm rượu, tắm sữa, tắm dầu, tắm nước dừa, tắm sữa dê có xạ hương, tắm bia, tắm nước trà, tắm trong bồn bằng vàng, tắm hơi… Các cô gái ở dạng cô dâu Ý thường đi tắm ở những đoạn suối mà ngày xưa các vị thần đã tắm. Khi ra về cô đinh ninh là mình không phải là người trần thế nữa rồi mới về nhà tiếp chú rể. Khách du lịch nước ngoài đến Việt Nam thường ao ước được đến tắm tại những khúc suối huyền thoại ở Mộc Châu, Sơn La.
Lý Khắc Cung-Trí Thức Trẻ – số 4 – 1995

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *