Ông tổ nghề kim hoàn – Phần 2

Ba anh em họ Trần đành phải bỏ làng ra đi. Họ đi mãi, đi mãi. Thế rồi chẳng may bị thất lạc, Trần Hòa đi một nơi. Trần Điện và Trần Điều đi một nơi. Ba anh em hai xứ sở tha phương cầu thực, nhưng họ lại có chung một sự tình cờ thật thú vị ấy là cả tha phương cầu thực, nhưng họ lại có chung một sự tình cờ thật thú vị, ấy là cả ba đều có may mắn học được nghề làm thủ công mỹ nghệ vàng bạc. Nhờ chịu thương chịu khó, lại nhờ có chút năng khiếu bẩm sinh, chẳng bao lâu, tất cả đều trở thành thợ lành nghề, có kỷ xảo rất điêu luyện. Nơi đất khách quê người, họ nặng lòng nhớ nhau và nhớ xứ sở. Chính nỗi nhớ da diết khôn nguôi ấy đã thúc giục họ trở về. Và tại nơi chôn nhau cắt rốn là làng Định Công, cả ba anh em Trần Hòa, Trận Điện và Trần Điều đã sung sướng vì có được ngày đoàn viên hộ ngộ. Họ cùng nhau mở tiệm làm đồ trang sức vàng bạc, lấy tên là tiệm Kim Hoàn. Nhưng món nữ trang vàng bạc, của họ càng ngày càng được khách hàng gần xa ưa thích. Khách thập phương tìm đến tiệm Kim Hoàn ngày một đông. Ba anh em họ Trần bèn nghĩ cách truyền nghề cho dân làng, vì thế, làng Định Công dần dần nổi tiếng với nghề làm đồ trang sức bằng vàng bạc. Họ tôn kính gọi ba anh em họ Trần là thầy, giữ lễ và đạo nghĩa đối với thầy rất chu tất. Bấy giờ, cuộc xung đột giữa Lý Phật Tử với Triệu Việt Vương cũng đã chấm dứt. Lý Phật Tử nắm quyền điều khiển quốc gia, sử gọi đó là thời hậu Lý Nam Đế. Tiếng lành đồn xa, cả đến nhà vua cũng biết đến tài nghệ của ba anh em họ Trần vào cung để ngày ngày sản xuất đồ trang sức cho triều đình. Năm lãnh đạo bị thất bại, số phận ba anh em người họ Trần sau đó ra sao cũng không ai được rõ. Trần Hòa, Trần Điện và Trần Điều không còn nữa, nhưng nghề chế tạo đồ trang sức mà họ truyền lại thì mãi mãi còn với làng Định Công, với không biết bao nhiêu làng nổi tiếng sau này trên khắp đất nước chúng ta. Những người làm nghề thợ bạc đều tôn ba anh em họ Trần làm tổ sư của nghề mình. Để tỏ lòng đặc biệt tôn kính với tổ sư của nghề, thợ bạc thường gọi chung cửa tiệm của mình là Kim Hoàn. Như trên đã nói, ba anh em họ Trần không phải là những người thợ chế tạo nữ trang vàng bạc đầu tiên ở nước ta. Cống hiến của họ nếu có thì có lẽ cũng chỉ là ở chỗ, họ đã nâng kỹ thuật và nghệ thuật chế tạo nữ trang vàng bạc lên một trình độ mới, cao hơn, được người đời ưa chuộng hơn. Đồ trang sức tìm thấy trong các ngôi mộ cổ có niên đại tương ứng với thời của ba anh em người họ Trần trong thuyền thuyết, đã được chế tạo với sự kết hợp hài hòa của ba nguyên liệu chính là vàng, bạc và ngọc. Chẳng rõ, sự kết hợp hài hòa của ba thứ nguyên liệu này có chút gì liên quan đến bước tiến bộ nghề nghiệp của ba anh em Trần hay không. Điều này, xin được bắt chước La Quán Trung (tác giải của Tâm Quốc diễn nghĩa) mà nói rằng xin chờ đến mai sau sẽ rõ.
Nguyễn Khắc Thuần- Trí Thức Trẻ – số 25 – tháng 7 – 1997.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *