Monthly Archives: March 2016

Nhân mùa mưa đến sự thật đĩa bay hay đi tìm bí mật của sét hòn

Sét hòn không báo trước sự xuất hiện của mình, thỉnh thoảng có thể gặp nó trong nhà, lúc khác trên bờ sông… cứ mỗi phút ở nơi nào đó trên trái đất lại dội xuống khoảng hai nghìn cú sét hòn. Mỗi năm, hành tinh chúng ta gánh chịu hàng tỷ ngón đòn như thế. Trung bình, mỗi ngày có 20 người thiệt mạng, 80 người bị thương. Lịch sử nghiên cứu đề tài này được ghi bằng những trang đầy kịch tính.
Có hình cầu hoặc trái lê
Biết rằng, sét là những tia lửa điện tạo hiệu điện thế lên đến hàng trăm triệu von. Điện thế cực cao giữa những đám may và mặt đất xuất hiện tự nhiên ngoài ý thức của con người. Năm 1753 sét hòn giết chết nhà vật lý G. Richman, cộng sự nhà bác học Nga lỗi lạc M. Lomonosop. Tai họa xảy ra trong cơn giông, lúc ông nghiên cứu hiện tượng tích điện từ cọc sắt dài cách ly, đặt trên mái nhà. Sét hòn vượt ra từ thanh sắt phóng vào nhà bác học là thủ phạm dẫn đến cái chết của ông. Giáo sư I. Lech lakubopxki trong cuốn sách của mình nhan đề Cú sét giết người đã dẫn lời kể của M. Lomonosop rằng: “Khi giáo sư Richman đứng ở khoảng cách thanh sắt độ hai bước chân đang chăm chú theo dõi vôn kế đo dòng điện, bất thần từ thanh kim loại phóng về phía giáo sư một vầng sáng xanh, chói lòa, kích thước chừng một nắm tay. Richman ngã ngửa về phía sau, không một tiếng kêu… cùng lúc vang lên tiếng nổ chói tai, hệt như từ súng đại bác. Mặc dù vậy, suốt nhiều năm, không ít nhà bác học có uy tín vẫn nghi ngờ về sự tồn tại của sét hòn, coi hiện tượng mô tả trên như ảo giác hậu quả sự sợ hãi thái quá. Mãi đến bây giờ, giới khoa học mới thực sự tin vào điều đó. Từ mô tả của nhiều nhân chứng khác nhau, có thể kết luận được rằng, sét hòn có hình cầu hoặc hình quả lê. Có thể chuyển động tự do trong khoảng không gian hoặc đứng im trên một đồ vật nào đó hay chạy theo mục tiêu này. Nhìn chung, sét hòn màu đỏ trộn lẫn xanh lét. Khi tắt, nó chuyển sang màu trắng bạc hoặc xanh da trời. Tuy vậy, trong thực tế bằng những thiết bị thí nghiệm hiện đại nhất, cho đến nay người ta cũng chỉ có plazma trong thời gian ngắn hơn giả thiết rất nhiều chỉ đến một nghìn phần giây. Đường kính trung bình cỡ 10 đến 12 cm. Những nghiên cứ tiếp theo càng khắc họa đầy đủ gương mặt của sét hòn. Giáo sư Lakubopxki cho biết thêm: sét hòn dạng tự do là một khối lượng năng lượng điện có điện thế cao, song rất loãng, vì thế nó không mấy nguy hiểm đối với con người và môi trường. Trái lại, sét hòn vỡ cấu trúc rất đặc và có thể đốt cháy bất cứ vật thể nào mà nó gặp trên đường.
Đường kính tới 13 mét
Sự vận hành của sét hòn phức tạp vô cùng. Nó có thể đổ bộ xuống ống khói, bay qua cửa sổ và ngược lại, bay lượn trong nhà, giết người, phá vỡ tường, và cuối cùng bùng nổ với cả trận mưa các tia lửa điện. Đã vài ba lần các nhà khoa học thành công trong nỗ lực ghi hình sét hòn trong khoảng cách lớn. Tuy nhiên, chỉ độc nhất tấm ảnh của nhà nghiên cứu Mỹ J.C Jensen có giá trị khoa học. Nó có màu hồng và làm chúng ta liên tưởng đến chiếc mũ khổng lồ. Tấm ảnh thực hiện một cách tình cờ, trong nghiên cứu giông tố và có được nhờ hai máy ảnh cùng chụp một lúc. Sét trong hình dạng vài ba khối cầu tiến dần đến đường dây điện, thế nên có thể xác định được khoảng cách, còn từ kích thước ảnh và khoảng cách xác định được đường kính của cú sét. Và trường hợp này là bất ngờ lớn đường kính của nó lên tới 13 mét và không phải như trong lời kể của những người chứng kiến, khi khối cầu lửa chỉ vươn tới kích thước một đầu người. sự xuất hiện của những cú sét hòn có đường kính nhiều mét, ngay lúc đó, đã đẩy lùi ý tưởng của không ít nhà nghiên cứu về cái gọi là: “Hiện tượng đĩa tay” của người hành tinh khác xuất hiện ở Bắc Mỹ.
Sự hiện thân của Plazma?
Suốt nhiều năm, việc nghiên cứu sét hòn dường như chỉ là đối tượng đam mê của độc nhất giới nghiệp dư. Chỉ biết rằng, nó tạo ra sóng điện từ có thể gây tử vong bằng dòng điện, có thể truyền dẫn vào hệ thống dẫn điện tiếp đất. Song không ai biết đặc tính của nó màu sắc, kích thước, thời gian tồn tại. Ngày nay một trong những giả thiết hợp lý về cấu tạo của sét hòn là một dạng plazma khá bền vững, mà nguồn gốc xuất hiện, tiếc rằng, các nhà khoa học vẫn chưa xác định được chính xác. Một khi là plazma thì thời gian tồn tại của nó có thể kéo dài vài ba phút. Như vậy, đó sẽ là con đường tiếp cận nguồn năng lượng rẻ tiền nhất các nhà vật lý Nga đặt vấn đề. Tuy vậy, trong thực tế bằng những thiết bị thí nghiệm hiện đại nhất, cho đến nay người ta cũng chỉ có plazma trong thời gian ngắn hơn giả thiết rất nhiều chỉ đến một nghìn phần giây. Có thể việc lý giải tạo hóa sét hòn sẽ đưa đến giải pháp cho kỹ thuật quan trọng này. Những thí nghiệm theo hướng đó đang được thực hiện. Người ta tìm cách tạo ra sét hòn trong phòng thí nghiệm. Thỉnh thoảng cũng thành công, tiếc rằng chỉ là kết quả tình cờ. Một khi các nhà khoa học tìm ra quy luật phát sinh và vận hành của sét hòn, nguồn năng lượng này sẽ được sử dụng có ích cho con người. Chắc chắn ngày ấy sớm muộn cũng sẽ đến. Còn bây giờ khả năng gặp gỡ với sét hòn vẫn chỉ tồn tại mỗi khi giông bão.
Trần Văn Đôn – Trí Thức Trẻ – số 24 – tháng 6 – 1997.

Tác hại của sự thiếu ngủ tích lũy

Một vài người tự nhiên ngủ thiếp đi dễ dàng hơn người khác. Mỗi đêm vừa đặt mình nằm là họ ngủ ngay. Tuy không ngủ nhiều giờ bằng những người khác, nhưng họ vẫn tỉnh táo khi dậy sớm đúng giờ, không cần đồng hồ báo thức. Sinh lực của họ dồi dào. Sau bữa ăn trưa, họ có thể ngủ lơ mơ khi đi xe khách, tàu hỏa, máy bay, khi đi nghe hòa tấu hoặc xem biểu diễn văn nghệ. Cho đến một ngày nào đó, vì phải bận rộn thêm một số công việc trái với thường lệ, và số giờ ngủ bị giảm đi đôi chút, họ chợt khó tập trung, trí nhớ, những việc gần kề bị sút giảm. Lúc đó họ mới nhận thấy vấn đề thiếu ngủ. Sự thiếu ngủ tích lũy đã trở thành mối nguy hiểm ngấm ngầm cho bản thân họ và cho người khác. Một số người vì cần thiết phải làm việc ban đêm hay bị thiếu ngủ. Thông thường, đối với hầu hết chúng ta thiếu ngủ là do sự góp phần của nhiều nguyên nhân xem truyền hình, tinh thần trách nhiệm đối với gia đình, một ngày làm việc tưởng chừng kéo dài mãi, và đỉnh cao là lòng ham muốn nhồi nhét vào cuộc sống càng làm nhiều càng tốt. Nếu có điều gì bỏ bớt đi, đó chính là giấc ngủ. giấc ngủ là nạn nhân thầm lặng cho đến khi sự buồn ngủ vào lúc ban ngày lên đến mức nghiêm trọng. Dù không biết chính xác thiếu ngủ gây ra bao nhiêu chứng bệnh lặt vặt, nhưng nhiều vụ tai nạn xe cộ và mất năng suất làm việc có thể truy ra vì thiếu ngủ. Công nhân ca đêm có tỷ lệ mắc bệnh rối loạn dạ dày, ruột và tim mạch cao hơn công nhân ca ngày. Những cuộc nghiên cứu giấc ngủ tại phòng thí nghiệm và ở nhà cho thấy rõ rằng, thời gian cần ngủ để có sự minh mẫn suốt ngày thay đổi tùy thể trạng từng người, từ 5 đến 10 giờ. Thông thường, thời gian cần ngủ để nghỉ ngơi hồi sức hoàn toàn là 8 tiếng, nhưng trung bình một người chỉ cần 7 tiếng một ngày. Và bất chấp những cố gắng dũng cảm, người ta không thể luyện tập để ngủ ít đi. Có hai động lực riêng biệt, điều tiết nhu cầu và sự buồn ngủ của chúng ta: Trung tâm điều hòa nhịp tim trong vòng 24 giờ, hay còn gọi là đồng hồ sinh học, một cơ chế của não tập quen theo chu kỳ ngày đêm của cuộc sống. Chiếc đồng hồ sinh học này làm chúng ta ngủ gà ngủ gật vào buổi trưa, kế đó làm chúng ta khá tỉnh táo trong vài tiếng đồng hồ trước khi lên giường, và ngủ mê nhất khoảng 5 giờ sáng. Tác động tạo giấc ngủ do các chất vi lượng có mức ổn định, khiến chúng ta càng thức lâu thì càng buồn ngủ hơn. Ngồi yên lặng sau khi ăn trưa, không uống rượu. Ở mỗi câu, nếu không lơ mơ, bạn cho 0 điểm. Nếu thoáng lơ mơ, bạn cho 1 điểm. Nếu có cơ may chợp mắt 2 điểm. Nếu chợt ngủ thiếp đi 3 điểm. Nếu đêm nào bạn cũng ngủ ít nhất 7 tiếng, mà tổng số từ 10 điểm trở lên, đó là sự bối rối loạn nhẹ về giấc ngủ, cần có sự săn sóc theo y khoa. Theo bác sĩ Charles A. Czeiler, chuyên gia thần kinh nội tiết tại Boston, tác động của chất vi lượng làm chúng ta ngủ thiếp đi nhanh chóng vào chiều tối, và sẽ làm chúng ta thức giấc vài giờ sau đó, nếu không có tác dụng giấc ngủ sinh học vào nửa đêm sau. Để ngủ được thẳng giấc, chúng ta cần ngủ 5 đến 7 tiếng trước thời điểm thấp nhất của chu kỳ tỉnh táo hời điểm này vào khoảng 5 giờ sáng. Đây là lời giải thích chính xác nhất cho những công nhân làm ca đêm. Họ cố gắng ngủ bù vào ban ngày nhưng chỉ ngủ được 4 tiếng là tỉnh giấc. Dù đang mệt lử họ cũng không ngủ lại được. Czeiler khuyên những xí nghiệp làm 3 ca, nên tăng số ngày của mỗi ca, trước khi đổi cả, tạo cơ hội tốt hơn để nhịp sinh học của công nhân thích ứng được. Nếu nơi làm việc không có đủ hệ thống ánh sáng, ông đề nghị luân phiên ca theo thứ tự lần lượt, ca sáng ca chiều, ca chiều sang ca đêm… Khi công nhân ca đêm làm dưới ánh sáng cần giữ buồng ngủ của họ trong bóng tối, như vậy đồng hồ nội tạng của họ sẽ nhầm lẫn ngày là đêm và họ có thể ngủ được trong trạng thái đầy đủ hơn. Nhiều người cố gắng ngủ bù vào cuối tuần, nhưng điều này không có nghĩa là bù hoàn toàn giấc ngủ đã mất. Tốt hơn, nên nghỉ ngơi sớm. Mỗi tuần tập đi ngủ sớm từ 15 đến 20 phút, cho đến khi số giờ ngủ ban đêm được bù đủ. Nếu không thực hiện được như vậy, giải pháp ngủ ngắn từ 15 đến 20 phút cũng đem lại nhiều lợi ích rõ nét. Ngủ không được, tác hại nghiêm trọng hơn mọi người nghĩ làm người ta sút giảm trí nhớ, phản ứng kém nhanh nhạy trước những tín hiệu và ít tập trung hơn. Vấ đề phức tạp là ở chỗ không mấy người nhận ra rằng mình thiếu ngủ. Bạn có thể tự trắc nghiệm để biết mức độ thiếu ngủ của mình. Bạn trả lời 8 câu hỏi, dù muốn hay không, có khi nào bạn chợp mắt ngủ trong những tình huống dưới đây:
Ngồi đọc sách. Xem tivi. Nằm nghỉ trưa, ngồi nói chuyện với một người khác. Là hành khách đi xe trong khoảng một tiếng đồng hồ, đang ở trong xe, bị kẹt xe vài phút. Ngồi im lìm ở nơi công cộng, ví dụ ở rạp hát. Ngồi yên lặng sau khi ăn trưa, không uống rượu. Ở mỗi câu, nếu không lơ mơ, bạn cho 0 điểm. Nếu thoáng lơ mơ, bạn cho 1 điểm. Nếu có cơ may chợp mắt 2 điểm. Nếu chợt ngủ thiếp đi 3 điểm. Nếu đêm nào bạn cũng ngủ ít nhất 7 tiếng, mà tổng số từ 10 điểm trở lên, đó là sự bối rối loạn nhẹ về giấc ngủ, cần có sự săn sóc theo y khoa. Nếu tổng cộng trên 16 điểm, chắc chắc có sự thiếu ngủ nghiêm trọng, cần hỏi ý kiến của bác sĩ.
Khánh Trung – Trí Thức Trẻ – số 24 – tháng 6 – 1997.

Đổi đời từ sơn chống hà – Phần 2

Suốt thời gian đầu thập niên 90, tôi và anh Hùng vừa là chủ vừa là công nhân và kiêm luôn người chào hàng. Sau mỗi mẻ sơn, chúng tôi đem đến tận chủ ghe, tàu mời họ dùng thử, nếu 6 tháng sau không có hà, rong biển bám mới nhận tiền giá phải chăng. Năm 1993, cơ sở Hải Sơn gặp trục trặc kỹ thuật nên ngư dân bắt đầu tìm đến Sơn Hải một cách tin cậy vì có nhiều người đã dùng thử. Thời cơ bắt đầu từ đó, tôi cũng đổi đời từ đó. Hiện nay mỗi tháng cơ sở Sơn Hải tung ra thị trường từ Quy Nhơn, Nha Trang, Thành phố Hồ Chí Minh, Vũng Tàu khoảng 20 tấn so với giá là 16 nghìn đồng cho 1 kg. Lương bình quân công nhân đạt 600 nghìn đồng một tháng cho một người. Tôi có muốn tiếp tục mở rộng cơ sở và đổi mới chất lượng sản phẩm hơn nữa. Bởi, bây giờ hàng sản xuất ra chưa đáp ứng được nhu cầu người tiêu dùng. Ra mẻ nào hết vèo mẻ ấy. Đang hào hứng, bỗng anh nói giọng như chùng xuống, vẻ buồn buồn nhìn ra bãi biển sóng đang ào ạt dội vào bờ đá, tung bọt trắng xóa. Anh tâm sự: “Trong sản xuất kinh doanh mình luôn lấy chất lượng làm đầu, để tạo lòng tin, uy tín với khách hàng. Thế nhưng, ba năm qua cơ sở tôi vẫn bị người xấu chơi những vố thật đáng buồn. Nhiều phản ánh của khách hàng và chính những người công nhân làm cho cơ sở sơn Hoàng Hải hiện ở Vũng Tàu có 3 cơ sở sơn chống hà thì Hoàng Hải đã cho tiếp thị của mình là Trương Xuân Duệ – 39 Thùy Vân, Thành phố Vũng Tàu đến cơ sở Hải mua sơn về rồi tự người nhà của cơ sở Hoàng Hải mở nắp lấy Sơn của Sơn Hải đổ vào thùng có nhãn hiệu Hoàng Hải để tung ra thị trường bán với giá thấp hơn của Sơn Hải. Sau đó, chế biến một loại sơn rất kém chất lượng, để lại vào thùng có nhãn hiệu Sơn Hải, đưa cho Duệ đem bán ra thị trường, cốt để hạ bệ, uy tín của Sơn Hải, làm cho tôi phải điêu đứng một thời gian dài. Những việc tôi vừa kể là sự thật, do chính Duệ tố giác và làm chứng với các cơ quan chức năng. Nhưng, tôi buồn vì sự thật ấy cứ rơi vào sự im lặng đáng sợ…”. Tôi chia tay với Vũ Cao Thành lòng cũng đầy ưu tư. Những gì anh Thành gặp phải trong kinh doanh dường như đang là một vấn đề khá phổ biến trên thương trường hiện nay. Hàng giả, hàng gian, ăn cắp nhãn hiệu sản phẩm, đó là một vấn nạn của thời kinh tế thị trường. Nhưng tin rằng, với mục đích tôn chỉ lấy chất lượng và chữ tín làm đầu trong kinh doanh, chắc chắn anh Vũ Cao Thành sẽ liên tục phát triển. Bởi, bằng chứng là hôm thăm cơ sở Sơn Hải dù đã vét kho vẫn không đủ số lượng hàng giao cho thượng đế. Một ngư dân cho biết ưu điểm của sơn cơ sở Sơn Hải là sơn được ghe tàu ngay trong điều kiện sau nước rút, không phải kéo hẳn lên ụ cao chờ khô ráo tốn tiền từ 500 nghìn đồng một lần lên ụ và khoảng 200 nghìn đồng một ngày neo đậu giá sản phẩm Sơn Hải vừa với túi tiền ngư dân… Đó là bí quyết để Sơn Hải vươn xa…
Lương Định – Trí Thức Trẻ – số 24 – tháng 6 – 1997

Đổi đời từ sơn chống hà – Phần 1

Trong chuyến về công tác tại thành phố Vũng Tàu tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, tôi được ngư dân kể về ông chủ sản xuất sơn chống hà và rong biển như một huyền thoại về sự đổi đời. Đó là anh Vũ Cao Thành, sinh năm 1956 chủ cơ sở Sơn Hải. Trong mắt của ngư dân thành phố Vũng Tàu, anh Thành là một mẫu người vượt khó năng động và có tâm trong kinh doanh. Theo chỉ dẫn của một ngư dân đã nhiều nằm dùng sản phẩm của Sơn Hải, tôi không mấy khó khăn trong tìm kiếm ngôi nhà số 18 Đồ Chiểu, F1, thành phố Vũng Tàu. Đó là một ngôi nhà lầu được xây theo lối kiến trúc đương thời, hiện đại, khang trang, nằm ngay mặt tiền của trung tâm thành phố Vũng Tàu, gần bãi trước. Cơ ngơi của ông chủ Sơn Hải chỉ vào bậc trung so với tốc độ đô thị hóa đến chóng mặt của thành phố du lịch sầm uất này. Nhưng nếu hiểu rằng đó là tất cả những gì anh Thành tạo dựng lên từ hai bàn tay trắng với một cơ sở sản xuất sơn chống hà rất khiêm nhường thì quả là đáng nể. Vì đã hẹn trước qua điện thoại nên anh Thành ngồi đợi tôi ngay trong phòng khách. Sau cái bắt tay xã giao, tôi vào đề ngay: nghe cư dân nói nhiều về anh cũng như sản phẩm của Sơn Hải, vậy bí quyết nào dẫn đến sự thành công của ngày hôm nay? Thấy câu hỏi của tôi có vẻ như phỏng vấn, anh Thành hơi ngài ngại, anh bảo: thôi chả mấy khi anh xuống Vũng Tàu ta ra cái quán nào đó, gần bãi trước vừa ngắm biển, vừa lai rai và trò chuyện.
Anh Thạch bộc bạch:
“Chuyện dài dòng lắm anh. Số là thế này, vào những năm 90 ở Vũng Tàu thị trường sơn chống hà và rong biển trở nên sôi động. Cung không đáp ứng cầu. Khi ấy, cả Vũng Tàu chỉ cơ sở Hải Sơn của ông Tu Đông độc quyền. Thế là tôi nảy ý định làm sơn chống hà, rong biển. Nhưng khổ nỗi tôi chưa có chút kiến thức, kinh nghiệm gì về cái nghề này. Nguyên liệu chính để sản xuất sơn là oxit đồng. Thứ này trên thị trường không có bán. Tôi nghĩ phải sản xuất bằng được oxit đồng. Tôi cất công lên tận Thành phố Hồ Chí Minh để tầm sư, tầm sách nhưng vô vọng. Ai người ta đi chỉ nghề cho một người không quen biết? Về Vũng Tàu rất may, tôi gặp được anh Nguyễn Mạnh Hùng kỹ sư hóa, tốt nghiệp đại học tổng hợp Hà Nội đang công tác tại phòng Khoa học – Kỹ thuật Vũng Tàu. Duyên nghiệp từ đấy bắt đầu lóe tia hy vọng. Mày mò, nghiên cứu mãi cuối cùng hai anh em cững bằng phương pháp điện phân tạo ra được oxit đồng. Nhưng làm thế nào để giữ được oxit đồng không bị đen lại là một bài toán mãi sau này, mới có lời đáp, do một kỹ sư ở hàng sơn Đồng Nai tốt bụng chỉ dẫn. Thế là tôi và anh Hùng bắt tay vào công việc sản xuất sơn. Lại một thời kỳ long đong lao đao nữa tiếp diễn. Anh cứ hình dung thế này nhé. Bãi biển trước mặt anh đây, tôi đã phải vật lộn với sóng gió để đem những tấm gỗ đã phết sơn chống hà ra ngoài khơi, thả xuống biển, để làm thí nghiệm. Mất đứt đi 4 năm trời rồng rã nhẫn nại, kiên trì, vật lộn với sống gió, mới thành công. Qủa ông trời đã có mặt.
Lương Định – Trí Thức Trẻ – số 24 – tháng 6 – 1997.

Kiểu dáng – Phần 2

Họ mua một chiếc xe tải cũ nhỏ xíu, khoảng 100 USD để mua hàng và cung cấp cho khách hàng. Không thể cạnh tranh với những công ty hàng đầu như Matsushita công ty đã lập ra chi nhánh Panasonic, họ buộc phải chọn hướng đi khác. Công thức lúc đầu rất đơn giản, mua phát minh về công nghệ mới và cố gắng áp dụng để tạo ra sản phẩm mới. Những cố gắng đầu tiên không mấy thành công. Năm 1946 chiếc nồi cơm điện với bộ phận đun sôi ở dưới đáy chỉ cho cơm cháy hoặc cháo loảng. Và năm 1950, chiếc đèn bán dẫn đầu tiên của Nhật Bản do hai kỹ sư trẻ Ibuka và Morita chế tạo hoạt động rất tốt, nếu như người sử dụng biết bật tắt điều chỉnh như thế nào. Năm 1958, sau thành công bước đầu trong chế tạo máy ghi âm họ đã đổi tên thành Sony, xuất phát từ âm la tinh Sonus có nghĩa là âm thanh. Nó gợi ý cho hướng phát triển của công ty. Bước nhảy vọt quan trọng nhất là khi Sony bắt đầu sử dụng bóng bán dẫn vào radio. Bóng bán dẫn được phát minh ở Mỹ, nhưng Sony đã mua bản quyền để ứng dụng vào sản xuất. Năm 1957, Sony đã giới thiệu kiểu radio bỏ túi đầu tiên với dạng độc đáo. Năm 1960 họ lại đưa ra ti vi bán dẫn nhỏ gọn nhất lúc bấy giờ với màn hình cong, được coi là tiêu chuẩn của ti vi sau này. Một lần nữa, công nghệ và kiểu dáng đã làm nên thành công của Sony. Bước vào kỷ nguyên số hóa, Sony vẫn luôn phát huy sức mạnh truyền thống là khả năng tiếp thị thông minh và đón bắt nhu cầu của thị trường. Họ xác định chìa khóa thành công của thời đại mới là ủng hộ công nghệ chứ không phải giấu nó đi. Đó là thời đại giữa người và máy. Nhà thiết kế phải tạo ra những đồ vật mà con người yêu quý. Ngược lại chúng tạo ra một lối sống mới cho con người. Mới đây Sony đã giới thiệu sản phẩm Glasstron, một Sony Walkman của thời đại số hóa. Nhưng canh bạc lớn nhất của họ là cổ phần đóng góp vào tổ hợp viễn thông mà siêu công ty Rupert Mudoch sở hữu 50%. Tổ hợp này vào Nhật Bản năm nay với khởi đầu là 12 kênh truyền hình, và sẽ nâng cấp lên 150 kênh trong năm tới. Ý đồ của Sony trong thương vụ khổng lồ này là nhằm hậu thuẫn cho những bước phát triển kế tiếp của công nghiệp điện tử dân dụng. Chiến lược này cũng như kế hoạch của Sony trước đây mua các nhà máy sản xuất băng cát sét nhằm đảm bảo sự tương thích giữa phần mềm với các tiến bộ của phần cứng. Thời kỳ hoàng kim của radio, ti vi với thiên tài quản lý như Morita, Ibuka đã qua đi. Thế hệ mới của Sony đã bắt đầu khi Nobuyuki Idei lên làm giám đốc năm 1995 và xây dựng một kế hoạch đầy tham vọng. Công nghệ của Sony được cải tiến từng phút một để bước vào kỷ nguyên số hóa. Chỉ có một điều mà họ luôn nhắc lại kể từ năm 1946, chỉ riêng công nghệ thôi sẽ không làm nên Sony.
Văn An- Trí Thức Trẻ – số 22 – tháng 4 – 1997.

Kiểu dáng – Phần 1

Cuộc chơi lớn của Sony
Ai đã từng chiêm ngưỡng sản phẩm của sony điều cảm nhận được vẻ hấp dẫn ma lực của nó. Không chỉ là những đường thẳng cơ bản, màu đen truyền thống hơn đơn điệu, sức lôi cuốn từ quan niệm sáng tạo sony từ tinh thần Nhật Bản. Doanh thu của người khổng lồ Sony đã tăng vọt 20% trong năm qua đạt kỷ lục 37 tỷ USD. Trong đó hơn 3 phần 4 thu được từ thị trường điện tử dân dụng. Trong quá khứ Sony đã lần vượt qua các đối thủ hơn hẳn về quy mô bởi những bước nhảy về công nghệ cực kỳ táo bạo và mới mẻ. Tuy nhiên bước vào kỷ nguyên mới Sony một mặt phải duy trì sản phẩm điện tử dân dụng truyền thống, một mặt phải tuyên chiến với những người khổng lồ Hoa Kỳ trong các ngành công nghiệp máy tính và công nghệ truyền thống. Họ không thể giữ được thế thượng phong về công nghệ. Do đó Sony đã đặt cược vào các sản phẩm có kiểu dáng đẹp để dành chỗ đứng trong thế kỷ mới. Con át chủ bài của ván bài vĩ đại này nằm trong một studio nhỏ ở Tokyo, nơi 40 nhà thiết kế đang sáng tạo tương lai của Sony. Căn phòng lươn là một căn phòng dài, trần thấp ánh sáng dịu và yên tĩnh lạ lùng, ngoại trừ chiếc click nhỏ từ các bàn phím máy tính đang làm việc. Từ đây các sản phẩm của Sony định hình và tới nhà của bạn. Những người thiết kế cậu bé vàng của giấc mơ số hóa đang làm việc ngày đêm để kế thừa và phát triển một nền văn hóa Sony không ngừng nghỉ. Tuy nhiên hơn ai hết, họ hiểu rằng một sản phẩm bùng nổ hôm qua, sẽ chết trên quầy hôm nay, và ngày mai không còn ai nhớ tới nó nữa. Vì thế căn phòng lươn luôn bận rộn suốt ngày đêm cho một sản phẩm của tháng tới, năm sau, và cả những mẫu cho thế kỷ mới. Giáo sư thiết kế Shutaro Mukai trường đại học mỹ thuật Musaschino nói “Những cải tiến của các sản phẩm ngày nay chủ yếu là ở khâu thiết kế.” Tôn chỉ sáng tạo không ngừng về kiểu dáng của Sony ngay khi mới thành lập đã là một hiện tượng hiếm có của Nhật Bản. Trong thập kỷ 60, 70 toàn bộ ngành điện tử Nhật chỉ sao chép kiểu dáng phương tây và làm những sản phẩm của mình rẻ hơn do lợi thế về giá nhân công. Ở Nhật Bản truyền thống hợp tác đề cao tính tập thể, hạn chế những sáng kiến đơn lẻ. Một ví dụ điển hình là sản phẩm ti vi mới của Panasonic đã bị cấm sản xuất bởi kiểu dáng hơi khác lạ của nó. Còn những nhà lãnh đạo Sony ngay từ đầu đã biết khai thác khả năng sáng tạo độc lập của các thiết kế số. Akihiko Amanuma lãnh đạo một nhóm thiết kế kiểu dáng cho sản phẩm Walkman trên thị trường Mỹ những năm 80. Ông tin rằng các màu sắc sặc sỡ như xanh, đỏ, vàng, bộ nút bấm to, thô sẽ hợp với phong cách người Mỹ. Mặc dù bị phản đối ghê gớm từ hội đồng quản trị, nhưng giám đốc Sony vẫn quyết định đưa vào sản xuất. Mặc dù đi ngược lại với tín hiệu về thẩm mỹ của Sony, đường nét đơn giản, màu sắc trang nhã, sản phẩm Walkman mới đã gây nên một làn sóng hâm mộ trong giới trẻ nước Mỹ. Sony không chỉ khuyến khích sáng tạo cá nhân mà còn dám chấp nhận mạo hiểm. Những năm đầu của thập kỷ 90, nhà thiết kế Goto đã tạo ra một phong cách độc đáo cho bộ đồ chơi điện tử video game đầu tiên của Sony, khác hẳn với Nitendo và Sega. Nhưng phác thảo này bị chống đối kịch liệt. Goto buộc phải ngồi lại vào bản vẽ. Nhưng thậm chí ông còn mở rộng hơn nữa ý tưởng táo bạo của mình. Ông đưa sản phẩm cho 15 đứa trẻ trong 3 giờ, và chúng tỏ ra rất thích thú. Ngay lập tức, ông quyết định sản xuất hàng loạt chiếc trong lô hàng đầu tiên. Và sản phẩm của Sony đã áp đảo các sản phẩm của Nitendo và Sega. Tuy nhiên lịch sử phát triển của Sony không mấy dễ dàng. Năm 1946 một nhóm kỹ sư trẻ do Ibuka và Morita lãnh đạo đã thành lập nên liên doanh viễn thông Tokyo trong một nhà kho đỗ nát vì bom Mỹ.
Văn An- Trí Thức Trẻ – số 22 – tháng 4 – 1997.

Siêu phàm Morrison

Những quyết định về việc khai sinh ra ban nhạc rốc thường diễn ra trong trường học, ở câu lạc bộ hoặc trên đường phố. Nhưng với the doors lại ở nơi không bình thường có thể xem như biểu tượng của sự nghiệp khác biệt của ban nhạc và những tính cách khác biệt của những con người tạo ra nó, nhất là nhân vật quan trọng trong số họ. Chính trên bãi biển Venice không xa Los Angeles, 32 năm trước, tháng 8 năm 1965 đã khai sinh ra the doors ban nhạc có được tên nhờ một đoạn trong bản trường ca của William Blake nói về cánh cửa nối những sự vật quen biết với những sự vật hoàn toàn xa lạ. Thiên hạ nói rằng the doors bắt đầu ở vị trí nơi Rolling Stones kết thúc sự nghiệp của mình. Đúng vậy, blues và rhythm blues với những yếu tố jazz nhất định the doors chỉ độc nhất là điểm khơi nguồn một trong những khía cạnh dạng chuyện kể mang tính tâm lý về con người. Những sáng tác của the doors chứa đựng nguồn năng lượng khổng lồ song không độc hại. Tuy nhiên chúng cũng tiềm ẩn sức mạnh ma quỷ chủ yếu xuất phát từ Jim Morrison ca sĩ nhà thơ và con người luôn tìm kiếm sự mới mẻ. Một siêu nhân trong lịch sử nhạc rock. Trong những ban nhạc lừng danh thế giới, thật hiếm những trường hợp có người nổi trội hơn hẳn các thành viên còn lại. Cho dù sự thật bên cạnh ca khúc Riders On The Storn và Roadhouse Blues, đa số các tác phẩm xuất sắc nhất của the doors trong chừng mực nhất định, là công sức của cây ghi ta Robbi Krieger và nghệ sĩ đàn ooc gan Rey Manzark song đóng góp chủ yếu vẫn là J. Morrison. Thế nên Morrison kết thúc cuộc du ngoạn của mìn trên thế giới dẫu có huy động hết thẩy nổ lực của những nghệ sĩ còn lại cũng chỉ duy trì được sự tồn tại của ban nhạc độc nhất trong một năm. Trước đó, lúc Morrison lập nhóm đã xuất hiện những đĩa hát xuất sắc nhất the doors thời 1967 và Morrison Hotel 1965; còn khi anh lìa bỏ cuộc đời, the doors làm thất vọng giới hâm mộ, dưới mọi phương tiện. Waiting for the son năm 1968 và trước hết là The soft parade năm 1969. Hiện tượng biến chất như thế cũng chưa từng xảy ra đối với những ban nhạc lừng danh. Jim Morrison nhanh chóng dìu the doors từ chỗ vô danh lên hàng, thoạt tiên là siêu sao nhạc trẻ Mỹ và tiếp theo là nhạc trẻ thế giới. Người ta mệnh danh Morrison như chàng phù thủy và thần đồng nhạc rock. Có điều bản thân người trong cuộc không hề để mắt đến danh hiệu siêu sao cũng như mọi thứ xa lạ khác. Chìm đắm trong thơ ca của mình và sau đó trong rượu cồn. Morrison sống riêng thế giới. Đến giữa chương trình biểu diễn cuối cùng của ban nhạc người hùng ném cả micro xuống dưới khán giả, sau đó ngồi ủ rủ bất động cạnh bộ gõ và cứ như thế đến phút chót. Lịch sử ban nhạc the doors là lịch sử về Morrison là câu chuyện dài về các vụ scan đan. Những phiên tòa xét xử hành vi khiếm nhã và vi phạm nguyên tắc đạo đức trước, trong thời gian biểu diễn thậm chí cả trong khoang thang máy, đập phá xe hơi, trường quay vì say rượu, ngược đãi bạn gái. Vả lại con người điên khùng, nghệ sĩ tài hoa tuyệt vời vẫn cho rằng không hề có sự cách biệt giữa nghệ thuật và cuộc sống. Hình dáng cuối cùng của đĩa hát I A Woman tác phẩm chót của the doors thành công ngoài dự đoán chủ yếu nhờ ca khúc ruột của siêu sao như Love her madly và Riders on the storn cũng không thể khiến Morrison thay đổi. Đáp máy bay đi Pa ri nơi anh sống theo cách riêng của mình sáng tác thơ, nhưng trước hết đi lang thang và uống rượu. Đơn giản, Morrison tự mở cánh cửa xuống âm phủ, tự xếp bản thân vào những danh sách những hoàng đế nhạc rock thế giới trần tục như Brian Jones, Jim Hendrix và Janis Joplin. Cho đến ngày 3 tháng 7 năm 1971 người ta tìm thấy anh trong bồn tắm, khi đã là người thiên cổ. Tuy vậy cho đến nay nguyên nhân cái chết của anh vẫn còn nhiều bí ẩn, chính thức nhồi máu cơ tim được coi là nguyên nhân, song sự thật ngoài Courson và bác sĩ người làm thủ tục tang lễ, không có ai nhìn thấy thi hài của Morrison. Và không phải tất cả giới hâm mộ đều tin vào cái chết của người hùng. Họ đinh ninh rằng, đó chỉ là mẹo trốn tránh sự tò mò của công chúng đối với một hoàng đế nhạc rock muốn kết thúc sự nghiệp trong thanh bình. Tin tức về cái chết của siêu sao hàng đầu the doors dẫn đến không chỉ cả trận lụt tin đồn thất thiệt mà cả cơn sốt về sự quan tâm đến ban nhạc này. Tình cảm này duy trì cho đến tận hôm nay. Không những thế cùng với thời gian, nỗi đam mê ngày càng mạnh mẽ hơn, mới đây để ngăn cản đám đông bạn trẻ tụ tập quá nhiều tại nghĩa trang, nơi Morrison yên nghỉ, cảnh sát Pa ri phải cử lính canh phòng. Đạo diễn điện ảnh nổi tiếng Prancis ford Coppola đã dùng ca khúc the end để làm nền cho bộ phim tuyệt vời của mình là thời gian tận số. Còn người hùng Oliver Stone thì quay bộ phim dài với tựa đề đơn giản là the doors. Bằng cách ấy Jim Morrison tự bản thân mình đã trở thành người hùng của nhân loại thời đại mới thời đại hình ảnh và computer. Và đó hoàn toàn không phải là quy luật ngành công nghiệp giải trí, mà là của một tài năng thực sự. Đúng vậy Morrison vẫn còn sống mãi.
Trần Bằng- Trí Thức Trẻ – số 22 – tháng 4 – 1997.

Thế kỷ 21 thời đại vât liệu plastic

Không kể các ngành công nghiệp khác, chỉ riêng trong ngành công nghiệp xe hơi, đến nay, mọi hãng trên hành tinh đều đã sử dụng ngày càng nhiều plastic. Người ta đang bỏ dần những bộ phận xưa nay vẫn được chế tạo bằng kim loại, thay chân chúng là sản phẩm chất dẻo nhân tạo. Thế hệ xe hơi này có trọng lượng nhẹ hơn, tiêu thụ ít nhiên liệu hơn, giá thành sản xuất rẻ hơn, và ưu điểm trên hết là ít han gỉ hơn. Trong những thế hệ xe hơi mới nhất, thậm chí đến vỏ xe cũng được làm bằng chất dẻo plastic chất lượng cao.
Những dây dẫn bằng nhựa dễ đóng gói và chiếm diện tích nhỏ hơn. Nếu năm 1962, thành phần chất dẻo nhân tạo trung bình mới chiếm tỷ trọng 2% trong các loại xe hơi, thì đến năm 1985, đã tăng lên 10% và 16% trong năm qua. Từ Polietilen, các nhà sản xuất thường chế tạo nhiều nhất các loại sản phẩm như bình chứa dầu phanh, nước làm mát máy và nước rửa kính. Từ poliestri dây an toàn, từ polipropilen các loại màng lục, dây dẫn, vỏ hộp số, các ngăn đựng đồ… từ nhựa tổng hợp PP, PUR, PVC các băng nhựa, từ Polichmor, vỏ bọc mui xe và cửa số lượng chế phẩm nhựa trong xe hơi ngày càng nghiều. Tập đoàn hóa chất Pháp Elf Atochem thừa nhận rằng trên 50% sản xuất của mình dành cho nhu cầu thị trường xe hơi. Theo giới chuyên gia, một số loại chất dẻo, thí dụ như Orgalloy với tính năng đặc biệt, có thể coi như chế phẩm của thế kỷ 21. Orgalloy có sức chịu đựng tốt với nhiệt độ cao và ánh sáng. Được dùng chế tạo túi mỏng, vỏ bọc và sản xuất các thiết bị chứa. Chế phẩm có trọng lượng riêng nhỏ hơn 9% so với sản phẩm cùng loại chế tạo bằng nhựa polimat. Đây là ưu điểm, mà ngành công nghiệp xe hơi đặc biệt thích thú. Nó tạo ra cho các nhà thiết kế những khả năng rộng lớn. Trong thế hệ xe hiện đại, Orgalloy được dùng chế tạo ổ khóa cửa, vỏ gương, một số phụ kiện đèn. Bên trong xe, những tấm chắn, các phụ kiện bảng phân phối, các chốt quay… các công tắc, cầu chì. Ngày càng nhiều chế phẩm này cũng có mặt dưới gầm xe. Nó phục vụ cho việc sản xuất vỏ một số thanh giằng, bình chứa, quạt thông gió, vỏ màng lọc nhiên liệu và vỏ mạng nối điện.
100 năm và lâu hơn
Chế phẩm Rilsan xuất hiện ở mọi chỗ, nơi điều kiện đặc biệt khắc nghiệt và phức tạp. Thí dụ điển hình áp lực cơ học, sự va chạm và cọ sát kết hợp với phản ứng hóa học và nhiệt độ thấp. Những linh kiện chế tạo từ polimit chịu đựng tới hơn 500 giờ trong điều kiện tiếp xúc với axit ở nhiệt độ là 50 độ C. Không hề thay đổi tính năng đặc biệt, dẫu liên tục tiếp xúc với xăng, dầu, mọi loại mỡ bôi trơn, dầu phanh, thủy ngân và Amoniac bất kể nồng độ. Từ Rilsan, người ta chế tạo vô số thiết bị như dây dẫn nhiễn liệu và dầu phanh, vỏ bình điện, thiết bị cách điện, cách nhiệt. Chúng hoàn toàn trơ lì với sự va chạm ma sát và lửa. Chế phẩm này về mặt thực tế, đã được sử dụng trong tất cả mọi lĩnh vực đời sống từ công nghiệp thực phẩm đến y học. Người ta chế tạo từ nó, thậm chí ống dẫn dầu và gas, trên đất liền và dưới mặt biển. giới chuyên gia nói rằng, Rilsan đã kết duyên được hai đặc tính vốn rất khó kề vài với nhau, sự cứng cáp và mềm mỏng.
Chiếc vé một chiều
Các tập đoàn hóa chất chứng minh rằng, mỗi chế phẩm plactic mới đều mang đến những khả năng mới và mở ra những triển vọng tiến bộ kỹ thuật. Là chiếc vé trên đường đến sự hiện đại. giới môi trường học nói thêm đó chỉ là chiếc vé một chiều. Bởi lẽ chế phẩm từ plastic tỏ ra bền vững hơn cả vỏ trái đất. Sau thời kỳ cổ đại, nhân loại để lại Kim tự tháp, những pho tượng đá và đồ gia dụng sành sứ. Sau thời đại của chúng ta hàng triệu tấn đồ phế thải có nguồn gốc plastic vứt bừa bãi khắp ngõ ngách thế giới. Dù muốn hay không, những người bảo vệ môi trường cũng buộc phải thừa nhận rằng thập kỷ 90 là kết cục của thời đại đồ sắt, là khở đầu của thời đại plastic. Tối thiểu, đã có trên 50 chế phẩm đủ loại ăn nằm với chúng ta, cả trong đời sống thường nhật cũng như các nền tảng công nghiệp hiện đại nhất.
Và ngày mai
Những đặc tính cách ly mới của những loại chất dẻo tạo điều kiện chuyển tải thông tin nhanh hơn, đầy đủ hơn. Sự sống trong khoảng không vũ trụ có thể tồn tại nhờ nhiều yếu tố, trong đó có việc sử dụng những chế phẩm từ plastic trơ lì với nhiệt độ cực cao có trọng lượng riêng nhỏ kết hợp với độ bền phi thường. Nền công nghiệp xe hơi, hàng không, tin học… yêu cầu ngày càng nhiều chế phẩm từ plastic đã trở thành ngành sản xuất hùng mạnh. Eff Atochern nhà sản xuất nhựa PVC lớn nhất thứ ba ở châu u liên kết với hãng vải sợ Rohvyl đã sản xuất lần đầu tiên, những chiếc áo… len với thành phần 70% PCV. Nhìn chung, sản phẩm plactic tái chế được sử dụng để chế tạo can nhựa, tấm trải sàn, vật liệu cách âm.
KS Trần Văn Đôn – Trí Thức Trẻ – số 23 – tháng 5 – 1997.

Khoa phẫu thuật tạo hình Viện Trung ương quân đội 108

Anh về Hà Nội và được một bệnh viên nhận điều trị. Tại đây, các bác sĩ đã tiến hành phẫu thuật cắt bỏ xương hàm dưới trái, đồng thời lấy một đoạn xương mào chậu của chính anh ghép thay thế cho đoạn xương hàm bị u đã được cắt bỏ. Từ đó đến năm 1992, anh có thể tạm yên tâm về tình trạng bệnh tật của mình. Nhưng sang năm 1993 thì xuất hiện vết loét bên hàm dưới trái và u hàm dưới phải. Hoàn cảnh mới khiến anh và những người thân trong gia đình lâm vào tình trạng rất bi quan. Lần này, họ được một cơ sở y học chuyên ngành nhận điều trị. Lại trải qua hàng loạt xét nghiệm, X quang… Các xương hàm dưới từ góc hàm trái sang góc sườn của chính anh ghép lên thay thế cho đoạn xương hàm đã được cắt bỏ. Lần phẫu thuật này, mặc dù các bác sĩ đã làm tất cả những gì có thể nhưng không đạt yêu cầu về cả chức năng và thẩm mỹ: biến dạng hàm dưới và mặt, không làm được hàm giả, hạn chế phát âm, không nhai được. Còn gì xót xa hơn khi mà chính những người thân của anh ngỡ ngàng khi tiếp xúc với anh, còn đâu gương mặt thân quen ngày trước! Nếu không muốn nói rằng khuôn mặt anh giờ đây biến dạng đến dễ sợ, mỗi khi nhìn vào gương, anh cũng không còn nhận ra vẻ mặt của chính mình… Nỗi day dứt khôn nguôi đó kéo dài cho đến đầu năm 1995, có người mách rằng: Khoa phẫu thuật tạo hình bệnh viện trung ương quân đội 108 có thể phẫu thuật trả lại chức năng và vẻ đẹp ban đầu cho khuôn mặt của anh. Vốn đã trải qua hai cuộc phẫu thuật lớn, nhưng đã để lại hậu quả không mấy tốt đẹp nên bây giờ nghe lời mách này, anh không thể không đắn đo.. Nhưng chẳng lẽ cứ cam chịu như tình trạng khuôn mặt biến dạng như vậy? Và anh quyết định xin nhập viện. Có thể nói, các tổn khuyết lớn xương hàm dưới đơn thuần, hoặc kèm theo tổn thuyết phần mềm là bệnh lý hay gặp. Là bệnh viện tuyến cuối của quân đội, Khoa phẫu thuật tạo hình Viện Trung ương quân đội 108 đã có những thống kê và cho thấy trong chiến tranh, viết thương hàm dưới chiếm 54,5% tổng số vết thương vùng hàm mặt. Trong thời bình, các tổn khuyết xương hàm dưới hay gặp trong các trường hợp sau phẫu thuật cắt bỏ các khôi u lớn nhiễm trùng xương hàm hoặc bị tai nạn trong sinh hoạt, lao động, giao thông… Những tổn khuyết này do ở vùng mặt nên chẳng những ảnh hưởng chức năng mà còn gây mặc cảm về tâm lý cho bệnh nhân và những người thân của họ… Việc sớm điều trị phục hồi lại các chức năng và thẩm mỹ cho bệnh nhân là yêu cầu cấp thiết. Song, cũng rất khó khăn. Tuy vậy, các bác sĩ vẫn ra sức tìm kiếm và cải tiến các phương pháp điều trị bao gồm phục hồi lại phần mềm che phủ, phục hồi lại phần mềm che phủ, phục hồi khung xương hàm dưới với hình thể và độ cứng phù hợp để làm hàm giả. Với kỹ thuật kinh điển, phục hồi phần mềm bằng cách huy động tổ chức lân cận (Các vạt da – cơ vùng cổ – ngực) hoặc từ xa vạt trụ Philotov, hồi phục xương bằng ghép xương đồng loại, dị loại, đông khô, tự thân tự do… Các phương pháp này có những ưu điểm nhất định. Song đều bộc lộ nhược điểm nhất định. Song đều bộc lộ nhiều nhược điểm cơ bản như: Phải tiến hành nhiều lần mổ, kích thước và khối lượng tổ chức hạn chế, khả năng sống không cao, tái sinh chậm, dễ viêm rò, phụ thuộc vào tình trạng dinh dưỡng tại chỗ… Những khó khăn trên đã được giải quyết tốt nhờ sử dụng kỹ thuật vi phẫu để cấy chuyển các vạt tổ chức đơn (cơ, xương, cân), hay phức hợp (da, cân, cơ, xương) từ xa tới các nối mạch nuôi. Kỹ thuật này ra đời từ những năm 60. Qua nhiều nghiên cứu, ứng dụng, hiện nay đã trở nên một sự chuyển biến về chất trong các chuyên ngành ngoại khoa nói chung và phẫu thuật tạo hình nói riêng. Từ đầu năm 1995, lần đầu tiên ở Việt Nam, Khoa phẫu thuật tạo hình Viện Trung ương Quân đội 108 phối hợp với các chuyên gia phẫu thuật tạo hình Mỹ đã điều trị thành công một số trường hợp tổn khuyết gần đoàn bộ xương hàm dưới do khối u phá hủy xương và biến dạng phần mềm bằng ghép xương tự thân có nối mạch nuôi…Sáng ngày 16 tháng 3 năm 1995, cuộc phẫu thuật cho anh Nguyễn P. được tiến hành. Các bác sĩ chia làm hai kíp mổ tiến hành song song. Kíp 1: tiến hành chuẩn nơi nhận: cắt sẹo cũ, lấy bỏ xương sườn tạo xương hàm cũ (thoái hóa nhỏ), chuẩn bị phần mềm và mạch nuôi. Kíp 2: tiến hành bóc vạt da bên mác 3 x 18 cm, cân mạc và đoạn xương mác 22 cm cùng với mạch nuôi xương. Đóng vết mổ lấy xương mác bằng vá da rời… Sau đó là một loại kỹ thuật được tiến hành dưới kính hiển vi phẫu thuật. Sau 8 giờ liên tục, cuộc phẫu thuật cho anh Nguyễn P đã thành công mỹ mãn. Một tuần sau, vạt da lấy kèm xương mác tạo hình hàm dưới cho anh Nguyễn P, đã sống tốt. Sau hai tuần anh Nguyễn P, ra viện với hình thể khuôn mặc cân đối, hài hòa, tâm trạng rất phấn khởi. Như vậy việc ghép xương tự thân bằng kỹ thuật vi phẫu có thể giải quyết triệt để nhanh gọn, chó thể thành công trên vết thương chưa lành, rút ngắn thời gian điều trị, nhưng đòi hỏi phải ở nơi có trang bị kỹ thuật tương đối hiện đại và đội ngũ phẫu thuật tạo hình – vi phẫu có kinh nghiêm. Tháng 5 năm 1996.
Nguyễn Bá Cổn – Trí Thức Trẻ – 1996

Bạn cần mua máy tính để chạy các ứng dụng trên Window?

Trong một dây chuyền sản xuất có nhiều khâu, bạn đã cải tiến thiết bị để tăng tốc độ ở hầu hết các khâu, nhưng ở một số khâu như nạp nguyên liệu hay đóng gói bao bì chưa cải tiến kịp với tốc độ của các khâu khác thì hiệu quả cuối cùng là sản phẩm của dây chuyền vẫn bị chậm và chỉ bằng tốc độ của khâu đóng gói mà thôi. Tuy nhiên đối với máy tính các nhà sản xuất phần cứng và phần mềm đã lưu ý đến vấn đề này và họ đã có nhiều cách khắc phục chúng, ví dụ như chương trình Smardrive, exe của dos, các ram cach trong cpu và ram cach trên bo mạch, các thế hệ Bus mới hay thậm chí trong máy tính sẽ có nhiều chip phụ trách các công việc khác nhau (ví dụ như thao tác chậm nhất của máy tính là thao tác đọc ghi ổ đĩa sẽ có riêng một chip phụ trách việc này) nhằm thỏa mãn được khả năng tiềm tàng vốn rất mạnh của CPU. Với các chương trình chạy trên Windows, bạn sẽ có thể phân biệt được tốc độ xử lý của chúng trên một máy 386 với một máy 486. Bạn cần mua máy tính để chạy các ứng dụng trên Window? Cấu hình tối thiểu cũng phải là 386 cộng với 4 MB ram, nếu như máy tính của bạn để làm việc văn phòng dùng các chương trình như Microsoft Word, Word Perfect, Microsoft Excel… thì với cấu hình này bạn có thể yên tâm được, tất nhiên với 8 MB ram và 486 thì sẽ nhanh hơn, song với giá 1 MB ram trung bình từ 30 đến 35 đô la Mỹ thì có lẽ bạn sẽ phải cân nhắc. Nếu bạn là một kiến trúc sư, họa sĩ hoặc nhà thiết kế đồ họa, mẫu mã quần áo, biểu tượng, chế bản các ấn phẩm cần làm việc hay giải trí với các chương trình Multimedia.. thì một cấu hình tối thiểu cho chiếc máy tính của bạn cũng phải là 486 DX2 và 8 MB Ram, nếu là 16 MB ram bạn sẽ được cải thiện đáng kể về tốc độ, tuy nhiên khi bạn đã phải lam việc với các file đồ họa, hình ảnh với dung lượng cả chục MB bạn sẽ thấy chiếc máy của bạn khá chậm chạp. Bởi vậy nếu bạn có khả năng kinh tế hãy chọn mua một cấu hình Pentium 586 với 16 hoặc 32 MB Ram hoặc một xu hướng khác nữa là máy Mac với những chương trình đồ họa và chế bản rất nhanh cho nó. Ngoài ra bạn còn phải quan tâm đến dung lượng ổ cứng cho chiếc máy của bạn, trong lĩnh vực này một lời khuyên là dung lượng ổ cứng càng nhiều càng tốt, bởi các hình ảnh và đồ họa có dung lượng rất lớn, có lẽ bạn nên mua ổ cứng tối thiểu khoảng 540 MB (bởi một ổ cứng là 279 MB và 540 MB cũng không chênh nhau nhiều về giá), còn với 720 MB hay 1 GB thì càng tốt. Màn hình cũng là một vấn đề cần quan tâm trong lĩnh vực đồ họa này, một màn hình chuyên dụng 21 inch với độ phân giải cao là điều tuyệt vời cho những người chế bản các ấn phẩm cao cấp, hay các nhà thiết kế đồ họa.
Nguyễn Việt Hùng – Trí Thức Trẻ – 1996.